మన ఆధ్యాత్మిక ప్రపంచంలో ఒడిశాలోని పూరీ శ్రీజగన్నాథ క్షేత్రానికి ఓ ప్రత్యేక స్థానం ఉంది. శ్రీమహావిష్ణువు అవతారంగా పూజలందుకునే జగన్నాథుడి విగ్రహం, సాధారణ విష్ణు రూపాలకు పూర్తి భిన్నంగా ఉంటుంది. ముఖ్యంగా కనురెప్పలు లేని, గుండ్రటి పెద్ద కళ్లు ఈ స్వామివారి విగ్రహంలో అందరినీ ఆకర్షించే అత్యంత ప్రధానమైన విశేషం. దశాబ్దాలుగా భక్తులను, సందర్శకులను మంత్రముగ్ధులను చేస్తున్న ఈ రూపం వెనుక కేవలం కళాత్మక నైపుణ్యం మాత్రమే కాదు… నిగూఢమైన ఆధ్యాత్మికార్థాలు, పురాణ గాథలు దాగి ఉన్నాయి. జగన్నాథుడి ఆ విశాల నయనాలు స్వామివారి ప్రతిరూపానికి, అపారమైన కరుణకు, సదా రక్షించే అభయానికి సంకేతాలని భక్తులు విశ్వసిస్తారు. భగవంతుడు ప్రతి జీవిని ఎలాంటి విరామం లేకుండా నిరంతరం వీక్షిస్తూనే ఉంటాడనే నమ్మకానికి ఇవి ప్రతీకలు.
జగన్నాథుడి కళ్ల వెనుక ఉన్న ప్రముఖ పురాణ గాథలు
సూర్య, చంద్రుల ప్రతీకల: ఈ విలక్షణమైన కళ్ల వెనుక ఉన్న నేపథ్యం గురించి అనేక కథనాలు ప్రచారంలో ఉన్నాయి. ఒక ప్రముఖ సాంప్రదాయం ప్రకారం… స్వామివారి రెండు కళ్లు సూర్యుడు, చంద్రులకు సంకేతాలు. నింగిలోని సూర్యచంద్రులు లోకాన్ని ఎలాగైతే నిరంతరం గమనిస్తుంటారో.. జగన్నాథుడి చూపు కూడా తన భక్తులపై ఎల్లప్పుడూ అలాగే నిలిచి ఉంటుందని నమ్ముతారు.
కళాకారుల సృజనాత్మకత: ఒడిశా సాంప్రదాయ శిల్పులు స్వామివారి శక్తి, భక్తులను ఆపదలనుంచి కాపాడేందుకు ఉండే సిద్ధతను సూచించడానికి ఈ విధంగా పెద్ద కళ్లతో విగ్రహాన్ని మలిచారని మరొక కథనం.
కాలాతీత తత్వం: కనురెప్పలు లేని ఆ విశాల నేత్రాలు భగవంతుడు కాలానికి, ప్రాంతానికి అతీతుడనే సత్యాన్ని గుర్తుచేస్తాయి. భక్తుడు ఎక్కడ ఉన్నా స్వామివారి దివ్య దృష్టి వారిపైనే ఉంటుంది.
పెద్ద కళ్లలోని నిగూఢ ఆధ్యాత్మిక అంతరార్థం
హిందూ సాంప్రదాయంలో జగన్నాథుడి కళ్ళకు ఎంతో లోతైన ఆధ్యాత్మిక ప్రాముఖ్యత ఉంది.
సర్వజ్ఞత: ఆ పెద్ద కళ్లు స్వామివారి సర్వజ్ఞత్వానికి నిదర్శనం. మానవుల బయటి చర్యలనే కాకుండా వారి మనస్సులోని ఆలోచనలను, భావోద్వేగాలను, ఉద్దేశాలను కూడా భగవంతుడు గ్రహించగలడని ఇది సూచిస్తుంది.
సర్వవ్యాపకత్వం: తెరిచి ఉండే ఆ చూపు జగన్నాథుడు విశ్వమంతటా వ్యాపించి ఉన్నాడని, భక్తులతో ఎల్లప్పుడూ అనుసంధానమై ఉంటాడని చాటిచెబుతుంది.
అపరిమిత కరుణ: స్వామివారి చూపుల్లో షరతులు లేని ప్రేమ, దయ కనిపిస్తాయి. భగవంతుని దివ్య కృప పక్షపాతం లేకుండా అందరికీ సమానంగా లభిస్తుందనే ధైర్యాన్ని ఇది ఇస్తుంది.
శాశ్వత పర్యవేక్షణ: కనురెప్పలు లేకపోవడం అంటే స్వామివారు ఏ క్షణంలోనూ నిద్రపోరు లేదా దృష్టి మరల్చరు అని అర్థం. భక్తులకు ఆయన నిరంతర రక్షకుడిగా ఉంటాడనడానికి ఇదొక గొప్ప సంకేతం.
భక్తులకు కలిగే ఆత్మీయ అనుభూతి
పూరీ జగన్నాథ ఆలయాన్ని సందర్శించే లక్షలాది మంది భక్తులకు, స్వామివారి నయనాలను దర్శించుకోవడం ఒక దివ్యానుభూతి. ఆ కళ్లలోకి నేరుగా చూడటం వల్ల మనస్సుకు ప్రశాంతత, అపూర్వమైన ఆత్మవిశ్వాసం లభిస్తాయని భక్తులు అనుభూతి చెందుతారు. జీవితంలో ఎలాంటి పరిస్థితులు ఎదురైనా, తమ్మును నడిపించేందుకు, కాపాడేందుకు ఒక దివ్యశక్తి ఎల్లప్పుడూ తోడుగా ఉందనే నమ్మకాన్ని జగన్నాథుడి నిమిషం వాల్చని ఆ చూపు భక్తులలో పెంపొందిస్తుంది.
